पोखरा, ३० असोज – विश्व भोकमरी सूचकांक (जीएचआइ)मा नेपालले ठूलो प्रगति गरेको छ । विश्वका एक सय ११७ देशमध्ये नेपाल ७३ औं स्थानमा उक्लिएको छ । छिमेकी भारत भने १०२ औं स्थानमा छ। विश्वव्यापी रुपमा पोषण र खाद्य अवस्थाको विश्लेषण गर्ने ग्लोबल हंगर इन्डेक्स (जीएचआइ) २०१९ ले यो सूची सार्वजनिक गरेको हो।

दक्षिण एसियाली मुलुकमध्ये श्रीलंका ६६, बङ्गलादेश ८८, पाकिस्तान ९४ र अफगानिस्तान १०८ नम्बरमा रहेका छन्। भारतलाई पाकिस्तान, बंगलादेश तथा श्रीलङ्काले समेत उछिनेका छन्। ग्लोबल हंगर इन्डेक्सको पछिल्ला ५ वर्षको तथ्यांकअनुसार भारतमा हरेक वर्ष भोकमरी बढिरहेको छ। भारत सन् २०१४ को सूचीमा ५५ औं स्थानमा थियो भने २०१५ मा ८०, २०१६ मा ९७ र २०१७ मा १०० औं नम्बरमा परेको थियो।

विश्वका विभिन्न देशमा खाद्यान्न तथा पोषणको स्थिति सर्वेक्षण गरेर हरेक वर्ष ग्लोबल हंगर इन्डेक्सले यस्तो सूची सार्वजनिक गर्छ। यो सर्वेक्षणले विश्वमा कुन देशमा भोकमरीको समस्या बढी छ भनेर देखाउने गर्छ। यसले खासगरी कुपोषण, शिशुहरूको पोषण अवस्था, शिशु तथा बाल मृत्युदर तथा शिशुको वृद्धि विकासलाई मापन गरेर रिपोर्ट तयार गर्छ।
२०१९को यो नयाँ सूचीअनुसार उरुग्वे, यूक्रेन, टर्कीजस्ता देश अगाडि देखिएका छन्। सबैभन्दा अन्तिम ११७औं देशमा अध्य अफ्रिकी गणराज्य रहेको छ। भोकको बहुआयामि अध्ययन विभिन्न चरणमा गरिन्छ ।
जनसंख्याको हिस्साको कुपोषण, क्यालोरिक सेवन, बच्चाहरुको वचन, बच्चाको उचाइँ उचाइ, दीर्घकालीन कुपोषण, पाँच बर्ष भन्दा मुनिका बच्चाहरूको मृत्युदर आदिलाई १०० विन्दु मानेर मापन गरिन्छ । आदरार्थीमा समानता पनि खोज्न सकिन्छ ।





